زمان هەڵبژێرە بەرهەمە لاستیکییەکان ماددە بنەڕەتییە گرنگەکانن لە پیشەسازی مۆدێرن، و ماددە خاوەکانی سەرەکییان بریتین لە لاستیک خاو، ماددە جۆراوجۆرەکانی ئاوێتەکەر، هەروەها ڕیشاڵ و ماددە کانزاییەکان کە وەک کەرەستەی چوارچێوە بەکاردەهێنرێن.
لە پیشەسازی ئۆتۆمبێل، ئیکسسواراتەکانی لاستیکی ئۆتۆمبێل بە تاک و کۆ لە نزیکەوە هاوکاری لەگەڵ کۆمپانیاکانی بەرهەمهێناندا بکە. لە ڕێگەی فۆرمولە ستانداردەکان و تەکنەلۆژیای پرۆسێسی وردەوە، ئەوان دابینکردنی پێکهاتەی لاستیک بە جێگیر بۆ کارگە تەواوەکانی ئۆتۆمبێل و بازاڕی دوای فرۆشتن دابین دەکەن.
پرۆسەی بەرهەمهێنانی بنەڕەتی بەرهەمە لاستیکییەکان شەش پرۆسەی بنەڕەتی لەخۆدەگرێت: Mastication، Mixing، Calendering، دەرهێنان، قاڵبکردن و ڤولکانەکردن. ناوەکی تەواوی پرۆسەی پرۆسێسکردنی لاستیک لە هاوسەنگکردنی "پلاستیکیتی" و "لاستیکی"دایە: لە ڕێگەی شێوازەکانی پرۆسێسەوە وەکوو جومگەیی و تێکەڵکردن، لاستیک لاستیک دەگۆڕێت بۆ "لاستیکیی ماستکراو" لەگەڵ پلاستیسیتە؛ پاشان ماددە جۆراوجۆرەکانی ئاوێتەکردن زیاد دەکرێن بۆ دروستکردنی بەرهەمی نیمچە تەواو؛ لە کۆتاییدا، چارەسەری ڤولکانەکردن ئەنجام دەدرێت بۆ گەڕاندنەوەی لاستیکی بەرز و تایبەتمەندییە میکانیکییە نایابەکان.
هەروەها ئەمە یەکێکە لەو لینکە تەکنیکییە سەرەکیانەی کە ئیکسسواراتەکانی لاستیکی ئۆتۆمبێل بە تاک و کۆ لە کاتی هەڵبژاردنی سەرچاوەی دابینکردنی بەرهەمی لاستیکیی کوالیتی بەرزدا سەرنج بدە.
تەکنەلۆژیای پرۆسێسی لاستیک
پرۆسەی جوڵاو
جومگەی لاستیکیی خاو پرۆسەیەکە کە لاستیکێکی خاو لە دۆخێکی لاستیکیی سەختەوە دەگۆڕێت بۆ دۆخێکی پلاستیکی نەرم و ئاسان بۆ پرۆسێسکردن لە ڕێگەی فشاری میکانیکی، گەرمی، ئۆکسجین، یان زیادکردنی یارمەتیدەرە کیمیاییەکان.
مەبەست لە جوین بریتییە لە کەمکردنەوەی لاستیکیی لاستیک، زیادکردنی پلاستیسیتە، و بەدەستهێنانی شلەیەکی گونجاو بۆ جێبەجێکردنی پێداویستییەکانی پرۆسەکانی دواتر وەک تێکەڵکردن، سالندەر، دەرهێنان، قاڵبکردن و ڤولکانکردن.
شارەزایی لە پلاستیسیتی گونجاوی Mastication زۆر گرنگە بۆ سەقامگیری پرۆسێسکردنی بەرهەمە لاستیکییەکان و کوالێتی بەرهەمە تەواو تەواوکراوەکان. لەسەر بنەمای جێبەجێکردنی پێداویستییەکانی پرۆسەکە، پێویستە پلاستیسیتە تا دەتوانرێت کەم بکرێتەوە بۆ کەمکردنەوەی بەکارهێنانی وزە و دوورکەوتنەوە لە سووتاندن.
لە ئێستادا، لەگەڵ دەرکەوتنی لاستیکێکی بەردەوام-چڕ و لاستیکی کەمی چەسپاوی، هەندێک لە ماددە لاستیکییە ئاست بەرزەکان دەتوانن ڕاستەوخۆ بچنە ناو پرۆسەی تێکەڵکردنەوەکە بەبێ ئەوەی جوین. ئەم ڕەوتە لەلایەن زۆر کەسەوە سەیر دەکرێت ئیکسسواراتەکانی لاستیکی ئۆتۆمبێل بە تاک و کۆ وەک نیشاندەرێکی گرنگی پاراستنی وزە و باشترکردنی کارایی.
لە پیشەسازی لاستیکدا، شێوازەکانی جوڵاو بە شێوەیەکی سەرەکی دابەش دەکرێن بەسەر شانەکردنی میکانیکی و جوینی کیمیایی:
Mechanical Mastication: میلەکانی تێکەڵکردنی لاستیکیی کراوە، ئامێری تێکەڵکردنی لاستیک لە ناوەوە، یان ئامێری جوڵاندنی پیچ بەکاردەهێنرێت.
جوینی کیمیایی: ماددە کیمیاییەکان لە ژێر کرداری میکانیکیدا زیاد دەکرێن بۆ خێراکردنی کارلێکی کەمکردنەوەی چەسپاوی و باشترکردنی کارایی جوڵاو.
نموونەی کۆنتڕۆڵی پرۆسێس:
MILL ی کراوە: پلەی گەرمی بەگشتی لە خوار 80 پلەی سەدی یە، کە سەر بە موشەکی میکانیکی پلەی گەرمی نزمە.
میکسەری ناوەوە و میل تێکەڵکردنی پیچ: پلەی گەرمی دەرچوونی لاستیک لە نێوان 120 پلەی سەدی بۆ 180 پلەی سەدیدایە، کە سەر بە جومەکی میکانیکی پلەی گەرمی بەرزە.
پێش تێکەڵکردن، لاستیک خاو بەزۆری پێویستی بە پێش چارەسەرکردن هەیە وەکو وشککردنەوەی لاستیک، بڕینی لاستیک، هەڵبژاردنی لاستیک، و شکاندنی لاستیک بۆ دڵنیابوون لە سەقامگیری پرۆسێسکردنی دواتر.
تایبەتمەندیەکانی Mastication لە جۆرە جیاوازەکانی لاستیک:
لاستیکی سروشتی: پلەی گەرمی ڕۆڵ 30-40 پلەی سەدییە، و کاتی جوڵاو 15-20 خولەکە.
لاستیکی ستیرین-بوتادیین: دەتوانرێت بەبێ جوین بەکاربهێنرێت، یان دەتوانرێت جوڵاو ئەنجام بدرێت بۆ باشترکردنی پەرشوبڵاوی.
لاستیک CIS-1,4-Polybutadiene: چەسپاوییەکی نزمیی مونی هەیە و دەتوانرێت بەبێ جوین بەکاربهێنرێت.
لاستیکی کلۆرۆپرین: پلاستیسیتی بەرزی هەیە و دەتوانرێت بۆ ماوەی ٣-٥ جار بە تەنکی تێپەڕێنرێت.
لاستیک ئیتیلێن-پرۆپیلێن: پێکهاتەیەکی گەردیلەیی تێر و تێری هەیە، بۆیە کاریگەریی کردنی گەرووی گرنگ نییە.
لاستیکی نیتریل: توندییەکی بەرزی هەیە و گەرمییەکی بەرزی هەیە، بۆیە پلەی گەرمی پلەی گەرمی نزم گونجاوە.
بەرهەمە لاستیکییەکان ماددە بنەڕەتییە گرنگەکانن لە پیشەسازی مۆدێرن، و ماددە خاوەکانی سەرەکییان بریتین لە لاستیک خاو، ماددە جۆراوجۆرەکانی ئاوێتەکەر، هەروەها ڕیشاڵ و ماددە کانزاییەکان کە وەک کەرەستەی چوارچێوە بەکاردەهێنرێن.
